Odbydlęca mitologia laktacyjna

Mitologia laktacyjna na wesoło.

Porównywanie laktacji kobiet do uzyskiwania mleka od krów, nazywanie przez niektóre osoby  piersi kobiet wymionami, itd.  sprowokowało powstanie tego tekstu oraz kolejnych na ten temat. Przeprowadzono konsultacje z hodowcą bydła na temat laktacji u tych ssaków, co przyczyniło się do znalezienia kilku różnic w laktacji kobiet i krów mlecznych w chowie przemysłowym. Warto je wymienić, a przy okazji wyjaśniają one niektóre z mitów krążących wokół nas na temat laktacji kobiet. 😉

  1. DUŻE WYMIĘ – DUŻO MLEKA

Im krowa ma większe wymię to więcej daje mleka, na przykład błędy żywieniowe w okresie wzrostu spowodują że urośnie mniej tkanki gruczołowej i w efekcie krowa będzie dawała w przyszłości mniej mleka, większe wymię pomieści więcej wyprodukowanego rzecz jasna.

kobiety ilość produkowanego mleka nie zależy od wielkości biustu, lecz od stopnia rozwoju gruczołu piersiowego.

  1. DIETA MA WPŁYW NA LAKTACJĘ

krowy dieta ma duże znaczenie na jakość i ilość mleka. Aby zwiększyć u krów mlecznych laktację należy zwiększyć dawkę pokarmową pasz treściwych. Należy także dodać pasze mlekopędne. Krowa dostaje mniej jeść lub pasze słabszej jakości, to zaczyna dawać coraz mniej mleka, aż w końcu przestaje je produkować.

kobiety sposób odżywiania ma wpływ na zawartość niektórych witamin z grupy B, składników mineralnych oraz rodzaju lipidów. Skład kwasów tłuszczowych w pokarmie zależy od rodzaju i ilości tłuszczów oraz węglowodanów spożywanych przez matkę. Bez względu na ilość i jakość pożywienia laktacja u kobiety może utrzymywać się dopóki jest stały pobór mleka. Dieta niskokaloryczna i uboga w okresie laktacji może doprowadzić do wyniszczenia organizmu kobiety.

  1. ILOŚĆ MLEKA

Bez względu na to, ile razy dziennie krowa będzie dojona, to nie wyprodukuje więcej mleka niż ma możliwość. Ponadto z czasem trwania laktacji ilość mleka stopniowo i systematycznie maleje.

Natomiast laktacja u kobiety może wzrastać pod wpływem pobudzania gruczołów piersiowych do produkcji i mleko jest produkowane na takim poziomie, na jakim jest na niego zapotrzebowanie, poza wyjątkowymi sytuacjami, gdzie obserwuje się spadek laktacji.

  1. DUŻO WODY – DUŻO MLEKA

Krowy muszą mieć dostęp do czystej wody. Jeśli nie mogą pić do woli, wówczas nie wytwarzają tyle mleka, ile by mogły, będąc odpowiednio napojone. Zwierzę dające dużo mleka spożywa dziennie około 150 litrów wody, często w dużych ilościach naraz, w tempie 10–15 litrów na minutę. Zbyt mała ilość dostarczonych płynów powoduje spadek produkcji mleka.

Kobiety natomiast powinny pić tyle, ile potrzebują do ugaszenia pragnienia. Zbyt duże ilości wody mogą doprowadzić do zatrucia wodą oraz do rozcieńczenia stężenia sodu w organizmie, czyli do hiponatremii (stężenie sodu w surowicy <135 mmol/l).

  1. ZASUSZENIE KROWY

Krowy mleczne 6-8 tygodni przed wycieleniem trzeba zasuszyć, aby zregenerować wymię przed kolejną laktacją. Ponadto krowa przez ten czas przez wycieleniem powinna przestać produkować mleko, aby cielak nabrał masy.

Kobiet nie zasusza się! Laktacja u kobiety zazwyczaj przebiega naturalnie, jest sterowana przez kobietę i dziecko. Powiedzenie, że nie można karmić w czasie ciąży jest mitem.

  1. ILOŚĆ MLEKA A ILOŚĆ “SUTKÓW”

Czasami wymiona krowy mają 5-6 strzyków (potocznie: sutków) zamiast czterech. Jednak dodatkowe strzyki nie wpływają na zwiększenie laktacji krowy. Ich budowa nie jest rozwinięta. Po prostu z jednego strzyka wychodzą dwa kanały i ujście drugiego jest właśnie z boku tego podstawowego.

Kobieta natomiast może wykarmić dziecko tylko jedną piersią. Mając jeden zdrowy sutek (np. w wyniku mastektomii) może odciągnąć tyle pokarmu, ile potrzebuje go dziecko lub karmić bezpośrednio z niej.

I jeszcze na zakończenie trochę anatomii.

Tak wygląda pierś kobiety:

z czego składa się cycek

Gruczoł mlekowy (łac. glandula lactifera) lub sutkowy (łac. glandula mammaria), potocznie nazywany jest piersią. Gruczoł mlekowy jest nazywany sutkiem (łac.mamma). Brodawka sutkowa, jest częścią tego gruczołu, bezpośrednio wydzielająca mleko. Sutek jest wyniosłością w kształcie półkuli lub stożka.

A tak wygląda wymię krowy:

wymię budowa

“Wymię to duży, workowaty narząd u samic niektórych zwierząt, np. krów, kóz, zawierający gruczoły mleczne, znajdujący się na brzusznej powierzchni tułowia, przed tylnymi kończynami (i częściowo między nimi). (…) Wymię krowy ma budowę symetryczną, a poszczególne połowy przegrodzone są błoną łącznotkankową. Wymię jest także podzielone poprzecznie na połowy przednie i tylne. W związku z tym wyróżnia się cztery odrębne i niezależnie funkcjonujące fizjologicznie ćwiartki, zakończone strzykami. Każda ćwiartka działa niezależnie od sąsiadujących gruczołów. Mogą zatem wydzielać mleko o różnym składzie, odmiennych cechach oraz różnej ilości.”

Jak dla mnie różnice są zasadnicze. Tak samo, jak pomiędzy nazewnictwem, budową, czy wyglądem piersi i wymion. Mam nadzieję, że słowo pierś (sutek) dla niektórych osób nabierze innego znaczenia. Jeśli mimo to nadal ktoś zauważa podobieństwo piersi do wymiona – odsyłam do fachowej literatury rolniczej i medycznej. 😉

Artykuł powstał w oparciu o konsultację rolniczą przeprowadzoną z hodowcą krów.

Źródła:

  1. “Warto karmić piersią. I co dalej?” Magdalena Nehring – Gugulska.
  2. „Zasuszenie krowy mlecznej – czy to takie proste”, http://www.farmer.pl/
  3. Rysunek ze strony: http://segritta.pl/
  4. „Podręcznik dla hodowców zajmujących się chowem bydła mlecznego”, http://docplayer.pl/ http://www.vxa.se/
  5. Definicja wymienia: www.dobrysłownik.pl
  6. „Hodowca Bydła”, numer 10/2008, www.portalhodowcy.pl
  7. “Postępy w rozpoznawaniu i leczeniu hiponatremii”, Postępy Nauk Medycznych 2/2008, s. 75-82, Przemysław Witek: http://www.czytelniamedyczna.pl/
  8. Obrazek wyróżniający: wykorzystano zdjęcie z archiwum Mlekiem Mamy.

Fundatorka i Prezeska Fundacji “Mlekiem Mamy”, doula zrzeszona w Stowarzyszeniu “Doula w Polsce”, Promotorka Karmienia Piersią Centrum Nauki o Laktacji (CNoL), doradczyni Akademii Noszenia Dzieci. Na co dzień – żona, mama, społeczniczka, którą można spotkać i otrzymać bezpośrednie wsparcie w Warszawie – Wesołej. Kontakt: fundacja@mlekiemmamy.org Telefon: 536 292 700