Nawał mleczny

ZDROWIE A MLEKO

Nawał mleczny – jak podaje literatura przedmiotu jest to fizjologiczny okres, w którym pod wpływem wysokiego stężenia prolaktyny i innych hormonów wyzwalających laktację, gwałtownie zwiększa się ilość pokarmu. Zazwyczaj pojawia się między 2 a 6 dobą po porodzie. Nawał mleczny jest zjawiskiem pożądanym, jego obecność upewnia nas o prawidłowym przebiegu laktacji. Następstwem wzmożonej produkcji pokarmu jest zwiększony napływ krwi i limfy do gruczołu. Jest to sytuacja, w której jest nadmierna produkcja laktacji w stosunku do potrzeb noworodka, a możliwości magazynowania mleka piersi są ograniczone. Wtedy też, należy podjąć czynności, które złagodzą objawy i uregulują laktację.

Opis przypadku

Pacjentka w wieku 22 lat, w 4 dobie po porodzie, do której przyszła położna rodzinna zgłasza dyskomfort w piersiach określając je jako ciężkie, przepełnione. Mleko samo wypływa. W wyglądzie piersi jest widoczne znaczne przepełnienie piersi, rozszerzone naczynia żylne widoczne przez skórę  oraz palpacyjnie stwierdzono twarde otoczki, pierś w badaniu palpacyjnym miękka, niebolesna. Widoczne przepełnione występuje obustronnie, pacjentka nie zgłasza objawów ogólnego rozbicia, temperatura w normie.

Rozpoznanie: nawał mleczny. Po obserwacji aktu karmienia stwierdzono: pacjentka prawidłowo przystawia dziecko lecz akt karmienia jest dość krótki, pacjentka nie odczuwa ulgi po karmieniu, w ciągu doby przystawia dziecko co 4 godziny.

Zalecenia dane pacjentce
  1. Jeżeli dziecko śpi długo, koniecznie wybudzać je po 2,5 godzinach lub w sytuacji gdy dyskomfort piersi jest duży i są odczuwane dolegliwości bólowe. Należy aktywizować śpiące dziecko poprzez rozebranie go, przewinięcie, drażnienie palcami ust dziecka, zwłaszcza w kącikach.
  2. Między karmieniami jeżeli dziecko śpi, należy odciągać pokarm ręcznie lub laktatorem do uczucia „ulgi w piersiach” lecz nigdy nie do całkowitego opróżnienia piersi
  3. Przed karmieniem należy ręcznie odciągnąć ok. 5-10 ml pokarmu dla zmiękczenia otoczki, aby ułatwić dziecko prawidłowe uchwycenie brodawki wraz z otoczką.
  4. Po karmieniu przyłożyć zimny okład z młodych liści kapusty lub kostek lodu na piersi, które zmniejszą przekrwienie i produkcję pokarmu na okres 20 min.
  5. Po karmieniu pić napar z szałwii lub herbatki z szałwią (1-2 saszetki dziennie), które zmniejszają laktację.

Magdalena Słoma, CDL, Białystok

Źródła:

  1. Rozporządzenie Ministra z dnia 20 września 2012 w sprawie standardów postępowania medycznego przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych z zakresu opieki okołoporodowej sprawowanej nad kobietą w okresie fizjologicznej ciąży, fizjologicznego porodu, połogu oraz opieki nad noworodkiem (Dz.U., Nr 187 z dn. 7.10.2010 poz. 1259, 2012).
  2. „Warto Karmić piersią – I co dalej?”, Magdalena Nehring-Gugulska.
  3. „Karmienie piersią w teorii i plastyce” pod red. M. Nehring- Gugulskiej M. i wsp. 
  4. Obrazek wyróżniający: Joanna Barańska.